پروژه ی جابر بن حیان

به نام خدا – خلاصه مطالب گفته شده در کارگاه جشنواره جابر بن حیان

 زمان رقابت آموزشگاهی : دی ماه      آخر دی : برگزاری نمایشگاه      بهمن : منطقه ای      اسفند : استانی         فروردین : کشوری

اهداف جشنواره : آموزش علمی ، ایجادکنجکاوی ، همکاری در گروه ، تقویت مهارت های زندگی ، ایجاد سوال ، احساس مسئولیت ، رعایت نکات ایمنی ، حفظ محیط زیست ، کمک به تحقق اهداف مهارتی ، مشاهده دقیق ، آشنایی با طراحی و اجرای طرح تحقیقی ، احترام به عقاید دیگران ، حل مسئله ، شناسایی استعدادهای فردی ...

تعریف پروژه علمی : کوشش علمی انفرادی یا گروهی شاگردان درباره یک موضوع معین که همانند دانشمندان فکر و کار می کنند.یعنی دقیق مشاهده کنند ، فرضیه درست کنند ، فرضیه ها را آزمایش کنند.

موضوع پروژه از کتاب های درسی گرفته می شود یا می تواند آزاد باشد.

عنوان پروژه پس از اتمام کار نامگذاری می شود و بهتر است به صورت گروهی نامی به طرح بدهیم.

برای شروع کار دانش آموزان باید موضوعی را برای تحقیق به کمک معلم خود انتخاب کنند. فعالیت هایی که به صورت روزانه انجام می دهند باید دقیقاً یادداشت شود.درباره پیشینه طرح تحقیق کنند ، اطلاعات جمع آوری کنند ، اطلاعات جمع آوری شده را تجزیه و تحلیل کنندو در نهایت طرح را تکمیل کنند.

داوری در حضور شاگردان انجام می شود. از دانش آموزان سوالاتی درباره طرح پرسیده می شود مثل : چه کسی بیشترین کمک را به شما کرده ؟ برای انجام این فعالیت چه قدر زمان صرف کرده اید؟ درباره طرح خود مختصر شرحی ارائه کنید.دانش آموزان باید بتوانند از طرح خود دفاع کنند.

انواع پروژه : 1 – جمع آوری نمونه به همراه طبقه بندی – در سطح آموزشگاهی برگزار می شود.

2 – نمایش علمی : شامل : ساخت دستگاه یا ساخت مدل ، تحقیق ، نمایش – تاحد استانی برگزار می شود.

3 – آزمایشی

پایه های اول و دوم بهتر است نمونه جمع آوری کنند.مثل انواع برگ و سنگ .پروژه ازمایش بهتر است در پایه های چهارم و پنجم اجراشود. در جمع آوری نمونه بهتر است اشیائی انتخاب شود که دارای شباهت و تفاوت باشند.

نکات قابل توجه در جمع آوری نمونه :

1-  دفتر کار نما (دفتر یادداشت)از نقطه شروع تا نقطه پایان به همراه وقت صرف شده و تاریخ در دفتر یادداشت می کنیم. مهم ترین قسمت پروژه است. درصورت نبود دفتر کارنما طرح فاقد اعتبار است.

2 – اقلام طبقه بندی شده : وسایلی که برای طرح جمع آوری و طبقه بندی کرده ایم .بهتر است این اقلام در جلوی تابلو باشند چون در صورتی که نمونه های جمع آوری شده از تابلو کنده شوند طرح فاقد اعتبار است.

3 – تحقیق زمینه ای : با استفاده از منابع (کتاب ، سایت ، مصاحبه و مشاهده )جمع آوری و در دفتر کارنما یادداشت می کنیم.

4 – طیقه بندی بر اساس خصوصیات فیزیکی(شکل و رنگ)نوع کاربری ، نوع عملکرد و محل کشف انجام شوند.

5 - کلمه«عنوان»باید باشد. از نوشتن کلمه «موضوع»خودداری شود.درشت ترین نوشته عبارت «عنوان» است. عبارت بسم الله الرحمن الر حیم نوشته نمی شود.متن با فونت 16نوشته شود.

تابلو نمایش باید در ابعاد 120س(طول) و 90 س(عرض) باشد. مانند یک در که موقع بسته شدن هم پوشانی داشته باشد.

در قسمت سمت راست بهتر است تاریخچه در ایران ، تاریخچه در سایر کشور هاو تحقیق زمینه ای نوشته شود. درقمست میانی عنوان طرح ، طرح کلی (تصویر بزرگ از طرح)، طبقه بندی نمونه هاودر قسمت سمت چپ نتیجه گیری ، سپاس گزاری و منابع نوشته شوند.

مدل : شامل ساخت اشیابرای توضیح چرایی و چگونگی ساختمان دستگاه است.

مثال برای تحقیق زمینه ای : نحوه کار توربین بادی را کاملاً توضیح می دهیم تاریخچه ساخت توربین بادی و مصارف مختلف آن را نیز شرح می دهیم. تصاویری از توربین بادی در قسمت میانی تابلو نصب می کنیم.در ساخت مدل فقط توربین را می سازیم و نمایش می دهیم اما هیچ گاه آن را به کار نمی اندازیم چون در این صورت طرح ما از حالت مدل خارج و به طرح نمایشی تبدیل می شود و طرح ارزش خودش را از دست می دهد.

اگر عنوان طرح تحقیق زمینه ای(درباره گیاهان دارویی یا تاریخجه طب سوزنی ) است از نوشتن عنوان «تحقیق زمینه ای» خودداری می کنیم چون استخوان بندی طرح خودش زمینه ای است. در ساخت مدل بهتر است چیزی ساخته شود که امکان آوردن آن به کلاس نباشد و ارزش دیدن داشته باشد مثل : ساختمان اتم ، ماهواره ، توربین بادی ، تشکیل کوه ها(بهتر است مقیاس نیز نوشته شود مثلا بنویسم مدل با چه مقیاسی کوچک یا بزرگ شده است)

پروژه آزمایش : شامل : تابلو نمایش ، دفتر کارنما ، مواد نمایش به همراه گزارش کتبی که مهم ترین قسمت پروژه می باشد.(گزارش شامل 9 صفه باید باشد)

ص 1 – جلد – عنوان،نام و نام خانوادگی،پایه،منطقه،نام معلم راهنما

ص2 – سوال پروژه،تعاریف،فرضیه ها(اگردرفرضیه کلماتی وجود داردکه نیاز به تعریف دارد باید در این صفحه نوشته شود)

ص3 – تحقیق زمینه ای – حداکثرتا صفحه پنج باشد. باید این مطالب از دفتر کارنما به صفحه منتقل شود.یعنی مطالب تحقیق در دفتر کارنما نیز به همرا تاریخ و مدت زمان صرف شده نوشته شود.(برای دفتر کارنما از منابع استفاده می کنیم)

ص6 – مواد و روش کار- لیست موادبه کار رفته نوشته می شود- مراحل انجام آزمایش کاملاً توضیح داده شود به طوری که برای خواننده ابهامی باقی نماند.

ص7 -  نتایج  ، نمودارها ، جداول آورده می شود.

ص8 – نتیجه گیری (ایده هایی برای آزمایش های بعدی ) البته نوشتن ایده برای فعالیت بعدی اختیاری است.

ص9 – منابع و سپاسگزاری

نحوه تنظیم تابلو نمایشی : درقسمت راست فرضیه ، مواد لازم و روش کار نوشته شود.

در قسمت میانی : عنوان ، مسئله ، محتوا ، نتایج نمودار ها ، تصاویر مربوط به آزمایش

در قسمت سمت چپ : نتیجه گیری ، منابع و سپاسگزاری نوشته شود.